Thursday, June 14, 2018

සකල සිරිලකට අගරජ

-බන්ධුල සිසිර කුමාර-


අපේ අතීතය රසවත් සිද්ධීන්ගෙන් ද ගහන යි. මේ සිදු වීම 1700 ගණන්වල අග භාගයේ, මහනුවර රාජධානි සමයේ සිදු වූවක්.



මොරතොට සිරි ධම්මක්ඛන්ධ මහානායක හිමි, එකල විසූ ශික්ෂාකාමී භික්ෂුවක්. ඒ යුගයේ, පිරිහී පැවති භික්ෂු සමාජය සංශෝධනය කිරීමෙහි ලා උන්වහන්ස්ගෙන් ද විශාල කාර්භාරයක් ඉටු වූ බව පැවසෙනවා. 1780 සිට 1798 දක්වා කන්ද උඩ රාජධානියෙහි පාලකයා වූ රාජාධිරාජසිංහ රජු ට ධර්මශාස්ත්‍ර උගැන්වූ බැවින්, රාජගුරු යන අභිධානය ද උන්වහන්සේට පටබැඳී තිබුණා.

මේ නිසා රජතුමා උන්වහන්සේ සම්බන්ධ ව කටයුතු කළේ බෙහෙවින් ගෞරව සම්ප්‍රයුක්තව යි.

රජුට තිබුණු මේ සමීප බව නිසා ම උන්වහන්සේ සමහරුන්ගේ ඊර්ෂ්‍යාවට බඳුන් වූ බව කියැවෙනවා. මේ කියැවෙන ජනප්‍රවාදයත් ඒ බව තහවුරු කරන්නක්.

උන්වහන්සේගේ සිල්වත් බව පිළිබඳ ව සැක උපදවන ප්‍රකාශයක් කිසිවකු විසින් රජුගේ කනේ තබනවා. එහෙත් හිමියන් ගැන හොඳින් දන්නා රජු එය විශ්වාස කිරීමට කැමති වූයේ නැහැ. කෙසේ වුවත් රජු, රහසේ ම මෙය පරීක්ෂා කර බලා සැක හැර ගැනීමට සිතන්නට ඇති.

එක්තරා රාත්‍රියක, ස්ත්‍රියක සේ හැඳ පැළඳ ගත් රජු, අඳුරේ ම විහාරයට ගියා. මොරතොට හාමුදුරුවන් සැතපෙන කුටියේ විවර ව තිබූ කවුළුවකින් අත දමා අත්ල විදහා පා සිටියා.

වළලු පැළඳි අතක්. පහනක් ගත් හිමියන් ඒ වෙත ගොස් අතින් නො අල්ලා අත පරීක්ෂා කළා. ශාස්ත්‍ර උගන්වන සමයේ රජුගේ හස්ත ‍රේඛා පිහිටීම් රටාව හිමියන්ට මතක තිබුණා විය හැකියි. එසේ නොමැති නම් රේඛා ශාස්ත්‍රය අනුව පරීක්ෂා කර බලා උන්වහන්සේ නිගමනයකට එන්නට ඇති. ඒ අනුව හිමියන් පහතින් දැක්වෙන කවිය කී බව පැවසෙනවා.


ළකල මුව තඹර සියො ගත සියු මැ  ලියේ

අසල ක නම් නිතර දැකුමට සිතු ඇ  ලියේ

ඇසල මස දුටිමි යනවා දිය කෙ       ලියේ

සකල සිරි ලකට අග රජ නුඹ ද        ලියේ


සිය සැකය හැරගත් රජු, එවිට මෙම පිළිතුරු කවිය කී බව පැවසෙනවා.


අමර ගුරු හරණ සත දත් පිනා          වන්

විතර නොවන ගුණ නැණ සපිරිනා   වන්

පතර නමැති මොරතොට යති මනා   වන්

සසර වසන තුරු මට වාසනා             වන්


Friday, June 8, 2018

තිස් පහ පැනලත්......

- බන්දුල සිසිර කුමාර -



නොනිමෙන අවිවේකය මැදින් කාලය ගෙවී යද්දී සුළු ඉසුඹුවක් ලද මොහොතක අන්තර්ජාලයෙහි සැරිසැරුවේ මා ප්‍රිය කළ එක්තරා ගීතයක් සොයා ගන්නා අටියෙන්. ඒ ගමනේදී අහම්බෙන් හමු වූයේ දශක තුනහමාරකට පමණ පෙර නව යොවුන් වියේදී ඇසූ ගීතයක්.

ඒ ගීතය ඇසූ විට සිතට නැගුණු දේ බොහොමයි. අවුරුදු තිස්පහක් පමණ කියන්නේ සුළු පටු කාලයක් ද? ජීවිත කාලයකින් අඩකටත් වැඩි විය හැකි එවන් කාල පරාසයක් තුල මොනතරම් දේ සිදු විය හැකිද? බොහෝ දේවල් උඩු යටිකුරු වීමට, වැරදි නිවැරදි වීමට, නව මංපෙත් පෑදීමට එවන් කාලයක් හොඳට ම ප්‍රමාණවත්.

දැන් මා ඔබෙන් ප්‍රශ්නයක් අහනවා. 

මොනවාද සදාතන කලා කෘති කියා කියන්නේ.

කාලයත් සමග රසය අතුරුදන් ව නොගොස් යුගයෙන් යුගයට ජනතා ව අතරේ ජීවමාන ව පවතින කලා කෘති, සදාතන කලා කෘති නමින් හඳුන්වන්න පුළුවන්.

මා මෙහි සඳහන් කරන ගීයත් සදාතන කලා කෘතියක් දැයි විටෙක සිතෙනවා. එහෙත් මෙය නම් එසේ වන්නේ අන් කවර හෝ හේතුවත් නිසා නොව ගීයේ අරුත නිසායි.

මේ කතාව සුන්දර කතාවක් නොවෙයි. අප හඬා වැටිය යුතුයි. වසර තිස්පහකට - හතලිහකට පෙර නිර්මාණය වූ මේ ගීතය, කාලයත් සමග අප සියල්ලන්ට ම අමතක ව ගොස් තිබුණත් අපේ ජන විඥානය, සමාජ ආකල්ප, දේශපාලන පසුබිම, ආර්ථික පසුබිම ආදිය ගැන අසූව දශකයේ මැද භාගයේ දී එහි කියවෙන තොරතුරු වර්තමානය හා සසඳා බලා, අද අප සිටින්නේ කොතැනදැයි ඔබ ම අවබෝධ කර ගන්න.

කිසිදු දේශපාලන පක්ෂයකට, කණ්ඩායමකට හෝ පිලකට, කිසිදු ඊනියා දේශපාලන "වාද"යකට බැඳී හෝ "විකිණී" නොමැති බැවිනුත්, ජීවිතයේ ගෙවී ගිය කාලය මුළුල්ලේ, විවිධ පුද්ගලයන්, විවිධ සමාජ ස්තර, විවිධ දේශපාලන මත දරන්නන් හා ගැටෙමින් ලද ජීවිතාවබෝධයක් ඇති හෙයිනුත් යමක යථා තත්ත්වය වටහා ගැනීම දුෂ්කර නැහැ. බ්ලොග් කියවන ඔබට ද, විවිධ පාට කණ්ණාඩි නොපැළඳි පියවි ඇසින් යමක යථා ස්වභාවය දැක ගත හැකිය යන පූර්ව නිගමනයේ හිඳිමිනුයි මා මෙවැනි දෑ ඉදිරිපත් කරනුයේ.

පළමු ව ගීයේ පදමාලාව කියවා බලා අනතුරුව ගීතය රස විඳිමු. මහාචාර්ය සුනිල් ආරියරත්නයන් විසින් ලියැවුණු, නන්දා මාලිනිය ගැයූ මේ ගීතයේ සංගීතය ඔස්ටින් මුණසිංහයන් ගේ.



පෙර රජ දවස වැව් දාගැබ් ගණන් කොට

ගල් කණු අතර හප කරමින් බුලත් විට

ඇවිදින විටදි නිදියන දූ පුතුන් ලද

මේ මගෙ නිජ බිමයි ලෝකෙන් උතුම් රට



කහට කෝප්පේ පොඟවා ගිලින්නට

පාන් කැබැල්ලක් යදිනා දනන් හට

ඇස් නැත සිදු ව ඇති දේ ගැන දකින්නට

එනමුත් මගෙ රටයි ලෝකෙන් උතුම් රට



රැවටී සුවහසක් බොරු කාරයින් හට

පාඩම් ලබා නැත යුග යුග ගණන් සිට

දෑසේ කඳුළු ඉතිරි ව නැත හඬන්නට

එනමුත් මගෙ රටයි ලෝකෙන් උතුම් රට



උගසට තබා මගේ රට පිට රටුන් හට

ලොව බලවතුන් අභිමුඛයේ දනින් සිට

හිඟමන් යදිමු සා ගින්දර නිවන්නට

එනමුත් මගෙ රටයි ලෝකෙන් උතුම් රට


මෙන්න ගීතයේ සබැඳිය

කරකැවිල්ල - බන්ධුල සිසිර කුමාර - මේ ලිපියට නිමිත්ත වුණේ මුහුණු පොතේ පළ වූ ලිපියක්. එවිට ඔබට ගැටලුවක් පැන නැඟෙන්න පුළුවන්, මුහුණ...